96 ta maqollar ilm, bilim, aql zakovat haqida
Ushbu sahifada ilm, bilim, aql, zehn va o'qish so'zlari ishtirok etgan o'zbekcha maqollar va hikmatli so'zlar to’plami yozilgan. Foydalanilgan manba: «O’ZBEK XALQ MAQOLLARI, 2005, SHARQ» kitobi.
- Ilm baxt keltirar,
Bilim taxt keltirar. - Ilm — aql bulog'i,
Aql — yashash chirog'i. - Ilm ko'p, umr oz,
Keragini o'qi. - Ilmni mehnatsiz egallab bo'lmas.
- Ilmli uy — charog'on,
Ilmsiz uy — zimiston. - Katta daryo hayqirmas,
Aqlli kishi baqirmas. - Ilm olish — nina bilan quduq qazish.
- Ilm — tubsiz quduq.
- Baxt belgisi — bilim.
- Yuziga qarama, bilimiga qara.
- Husnni ko'z bilar,
Aqlni — ko'ngil. - Donoga ilm — ilm,
Nodonga essiz ilm. - Bilimsiz kishiga ish yo'q,
Ilmsiz kishiga osh yo'q. - Go'zallik — ilm-u ma'rifatda.
- Didli yigit — ilmli yigit.
- Zehn qo'ysang bilimga,
Ilm tomar dilingga. - Ilm izlagan yetar,
Izlamagan — yitar. - Ilm istasang, takror qil.
- Ilm olishning erta-kechi yo'q.
- Ilm o'lchovi — aql,
Zehn o'lchovi — naql. - Ilm qog'oz qatida emas, miya qatida.
- Ilmi borni yosh dema,
Ilmi yo'qni bosh dema. - Ilmi yo'qning ko'zi yumuq.
- Ilmli olar, ilmsiz oldirar.
- Ilmsiz bir yashar,
Ilmli ming yashar. - Ilmsizga ishonch yo'q,
Hunarsizga quvonch yo'q. - Ilm-u hikmat suvni yondirar.
- Qadam qo'y asta-asta,
Qadam yetguncha ilm ista. - Hunar — oqar buloq,
Ilm — yonar chiroq. - Ustoz bilimli — shogird ilmli.
- Bilagi zo'r birni yiqar,
Bilimi zo'r — mingni. - Bilgan o'zar,
Bilmagan to'zar. - Bilim — aql chirog'i.
- Bilim baxt keltirar.
- Bilim — davlatdan qimmat.
- Bilmagan ayb emas,
Bilishga tirishmagan ayb. - Bilmaganni so'rab o'rgangan olim,
Orlanib so'ramagan o'ziga zolim. - Bilmasang, bilgandan so'ra.
- Davlat tugar, bilim tugamas.
- Oltin olma, bilim ol,
Bilim olsang, bilib ol. - Yaxshi bilsang ishingni,
Yaxshilar silar boshingni. - Oltin yerda qolsa ham,
Bilimli yo'lda qolmas. - Til — aql o'lchovi.
- Aql aqldan quvvat olar.
- Aql bozorda sotilmas.
- Aql boshlaydi,
Oyoq tashlaydi. - Aql boshlovchi,
Tana ishlovchi. - Aql bo'yda emas, o'yda.
- Aql o'lchovi — so'z,
So'z o'lchovi — naql. - Aqldan ortiq boylik yo'q.
- Aqli kalta pand yeydi,
Aqli teran — qand. - Aqli kirmagan qaridan,
Ziyrak tug'ilgan bola yaxshi. - Aqlli baxt topar,
Baxt bilan taxt topar. - Aqlli boshda soch turmas.
- Aqlli do'st — rohat,
Aqlsiz do'st — ofat. - Aqlsiz dushmandan bir saqlan,
Aqlsiz do'stdan ming saqlan. - Aqlli ish sevar,
Aqlsiz — so'z. - Aqlli ishiga ishonar,
Aqlsiz — tushiga. - Aqlli pakana ahmoq darozdan yaxshi.
- Chinordek bo'ying bo'lguncha,
Tumordek aqling bo'lsin. - Terakday bo'y berguncha,
Ninaday aql bersin. - Aqlli uzoqni ko'zlar,
Ahmoq — yaqinni. - Aqlli o'zini ayblar,
Aqlsiz — do'stini. - Aqlli o'ylanguncha, tentak suvdan o'tar.
- Aqlli qariya — oqib turgan daryo.
- Aqlli qizni yig'latish ham qiyin,
Kuldirish ham. - Aqlli xotin — uy ko'rki,
Chiroyli xotin — ko'cha ko'rki. - Aqlsiz xotin husnini ko'z-ko'z qilar,
Aqlli xotin — aqlini. - Ayolning husni pardozda emas, aqlida.
- Aqlliga aytsang, biladi,
Aqlsizga aytsang, kuladi. - Aqllining oti ham horimas,
To'ni ham to'zimas. - Aqllining qadri ahmoqning oldida bilinar.
- Aqlsizga og'a bo'lgandan,
Aqllining olovini yoqqan afzal. - Ahmoq aql o'rgatar.
- Ahmoq so'zlar, aqlli tinglar.
- Boshda aql bo'lmasa, oyoqda tinim yo'q.
- Bo'ying tengi bilan yurma,
Aqling tengi bilan yur. - Inson aqli — olmos.
- Ish aqllini topar,
Aqlli — ishni. - Kishi baxti taxtida emas, aqlida.
- Kuchiga ishongan — yiqilar,
Aqliga ishongan — yiqitar. - Naql — tagi aql.
- Aql ko'pga yetkazar,
Hunar — ko'kka. - Kitob — aql qayrog'i.
- Sovg'a aqlni ko'r qilar.
- Yolg'iz aql o'zi yaxshi,
Ikki bo'lsa, yana yaxshi. - Pul topguncha, aql top.
- Achchiq kelsa, aql ketar,
Aql kelsa — achchiq. - Ko'ngling bilan eshit, quloq aldaydi,
Aqling bilan ko'r, ko'z aldaydi. - Sog' tanda — sog'lom aql.
- Yigitning zehnli bo'lgani —
Adashmay yo'lidan yurgani. - Mehnat va o'qish — og'a-ini.
- Uchishga qanot kerak,
O'qishga — toqat. - O'qish boshqa, uqish boshqa.
- O'qish yaxshi,
Uqish undan ham yaxshi. - O'quvi bor ulg'ayar,
Uquvi yo'q sarg'ayar.